Vernieuwd plan in gemeente rond uitkeringsmisbruik

Het College van B&W van Peel en Maas komt in het najaar met een vernieuwde aanpak rond het voorkomen en aanpakken van uitkeringsfraude in het Sociaal Domein in de gemeente. Dat blijkt uit een brief aan de gemeenteraadspartij AndersNu, die vragen had gesteld over uitkeringsmisbruik.

Het gaat hierbij om uitkeringen binnen het Sociaal Domein, waaronder jeugdhulp, de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en de Participatiewet vallen. Onder die laatste valt bijvoorbeeld de bijstandsuitkering.

Afspraken Wmo en jeugdhulp erbij

Om te voorkomen dat er misbruik gemaakt wordt van uitkeringen die door gemeente Peel en Maas worden verstrekt, heeft de gemeenteraad van Peel en Maas eind 2016 een reglement opgesteld, zo legt het college in haar brief aan AndersNu uit. Hierin staat hoe de gemeente uitkeringsmisbruik binnen de Participatiewet moet bestrijden. Die afspraken dateren echter nog van 2013. Omdat Nederlandse gemeenten pas sinds 1 januari 2015 verantwoordelijk zijn voor jeugdzorg en de Wmo, staan afspraken rond de Wmo en jeugdhulp er nog niet in vermeld en moet het reglement worden geüpdatet. Daarom komt het college dit najaar nog met een actueel plan waarin ook staat hoe er moet worden opgetreden bij misbruik van uitkeringen in het Sociaal Domein.

Onlangs meldden diverse landelijke media dat Poolse arbeidsmigranten met behulp van tussenpersonen en correspondentieadressen een werkloosheids­uitkering ontvangen en terug naar Polen vertrekken. In Nederland krijgt iemand alleen een ww-uitkering van het UWV op voorwaarde dat diegene in Nederland verblijft en actief naar werk zoekt. Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelgenheid (SZW) liet maandag 1 oktober weten hier strengere controle-afspraken met het UWV over te hebben gemaakt.

De gemeenteraadspartij AndersNu stelde vanwege dit nieuws enkele vragen aan het college over hoe het dan met de bijstandsuitkeringen zit die door gemeente Peel en Maas verstrekt worden. Wie geen recht meer heeft op een werkloosheiduitkering, heeft volgens de landelijke Participatiewet recht op bijstand. Om dat te krijgen, moet iemand aan enkele voorwaarden voldoen, legt het college in haar brief aan AndersNu uit. Zo moet iemand de Nederlandse nationaliteit hebben, tussen de 18 en 67 (pensioenleeftijd) jaar zijn, in Nederland wonen en het financieel zonder uitkering niet kunnen redden. Arbeidsmigranten hebben niet de Nederlandse nationaliteit, maar volgens de Participatiewet wel dezelfde rechten. Daar kunnen ze pas na drie maanden in Nederland aanspraak op maken.

Negen personen in bijstand

In Peel en Maas krijgen op dit moment negen personen een bijstandsuitkering, aldus het college. Deze mensen komen oorspronkelijk uit één van de voormalige Oostbloklanden, de Midden- en Oost-Europese landen Bulgarije, Estland, Hongarije, Letland, Litouwen, Polen, Roemenië, Slovenië, Slowakije en Tsjechië. Drie van die negen personen krijgen sinds dit jaar een bijstandsuitkering.

Handhaving

“Fraude, zoals nu is vastgesteld bij het UWV, is mede mogelijk doordat er geen of nauwelijks persoonlijke contactmomenten zijn tussen de uitkeringsgerechtigde en het UWV en handhaving blijkbaar onvoldoende plaatsvindt”, aldus het college. Een sociaal rechercheur van de gemeente Venlo is wekelijks in het Huis van de Gemeente om het team Werk, Inkomen, Jeugdhulp en Zorg (WIJZ) van gemeente Peel en Maas te ondersteunen. Hij doet, indien nodig, onderzoek als er twijfel is over het verblijf van iemand die een uitkering krijgt of als uitkeringsfraude vermoedt wordt. Het is volgens het college niet zo dat er meer fraudegevallen onder arbeidsmigranten zijn, of dat er vaker vermoedens van uitkeringsfraude bestaan onder die inwonersgroep.